19 maja 2014 weszła w życie nowa dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep. Jej zapisy zaczną obowiązywać dopiero od 2018 roku, ale już teraz dają obraz jak będzie zorganizowany system badań technicznych pojazdów w całej Unii Europejskiej.

Głównym celem nowej dyrektywy jest poprawa bezpieczeństwa w ruchu drogowym i ujednolicenie systemu badań technicznych w całej UE.

Najważniejsza zmiana z punktu widzenia kierowców to fakt, iż w przypadku drobnych usterek w pojeździe uznaje się, że: samochód przeszedł badanie z wynikiem pozytywnym, jego właściciel usunie uchybienia, a ponowne, kontrolne badanie nie jest konieczne. Jedynie w przypadku poważnych usterek wynik badania będzie negatywny oraz konieczne będzie przeprowadzenie ponownego badania stanu technicznego pojazdu.

W przypadku rejestracji w Polsce pojazdu sprowadzonego z innego kraju członkowskiego UE honorowane będzie tamtejsze badanie techniczne (pod warunkiem, że jest ważne).

Dyrektywa wprowadza nowe zapisy dotyczące wyposażenia SKP, w tym między innymi:

• szczegółowe określenie wymogów odnośnie szarpaka (zwłaszcza ciężarowego) – chodzi głównie o zakres ruchów i prędkości,
• dodatkowy miernik głębokości bieżnika,
• obowiązywać będzie obowiązkowa kalibracja i serwisowanie sprzętu – nie rzadziej niż co 24 miesiące (wyjątkiem jest analizator – nie rzadziej niż co 12 miesięcy). Okresy kalibracji i serwisowania mogą zostać zmienione (tylko w zakresie zwiększenia ich częstotliwości) regulacjami krajowymi lub wskazaniami producenta,
• wprowadzenie konieczności archiwizacji wyników badań. Brak jest dokładnej definicji w jakiej formie, i w jakim zakresie ma się to odbywać w przypadku raportów szczegółowych,
• nowe zasady badania emisji spalin dla norm EURO 5 i 6. Wprowadzenie możliwości odczytu danych ze złącza diagnostycznego (dla normy Euro 6),
• dyrektywa określa szczegółowy wykaz czynności kontrolnych wykonywanych w czasie przeglądu, wraz z opisem postępowania i kategoriami ocen w zależności od stwierdzonego stanu (łącznie ze wskazaniem stosowanych urządzeń i sprzętu),
• w regulacjach dotyczących urządzeń jest zapis o obowiązkowym urządzeniu do sprawdzania nacisku na oś i wagi pojazdu, zarówno dla linii do oraz powyżej 3,5 tony.

Dyrektywa wprowadza również nowe zapisy dotyczące funkcjonowania SKP:

• szczegółowy nadzór na wydawaniem pozwoleń,
• wprowadzenie dodatkowych kontroli okresowych,
• dopuszczenie niezapowiedzianych kontroli, w tym z udziałem „tajemniczego klienta,”
• kontrole drogowe prowadzone na podstawie analizy danych statystycznych. Państwa członkowskie powinny identyfikować firmy, których flota pojazdów miała historycznie kiepskie wyniki okresowych badań technicznych i poddawać je wyrywkowej kontroli na drodze. Z kolei firmy, które posiadają statystycznie bezpieczną flotę pojazdów powinny być sprawdzane rzadziej,
• weryfikacja wyników uzyskiwanych podczas badań pojazdów na stacji (chodzi o kontrolę urządzeń i poprawności ich działania),
• wprowadzenie obowiązku wysyłania wyników wykonywanych przeglądów do centralnej bazy danych w formie elektronicznej z możliwością wystawienia poświadczenia na żądanie upoważnionej osoby,
• dostęp dla stacji kontroli do baz danych producentów, zawierających istotne (z punktu widzenie bezpieczeństwa użytkowania pojazdu) dane techniczne,
• zmiana okresu ważności przeglądów technicznych – pierwszy po czterech latach, każdy kolejny co dwa lata. Okresy mogą zostać skrócone przez regulacje krajowe,
• każdy kraj zyskuje możliwość wyznaczania na terenie innych krajów członkowskich stacji kontroli, których badania będą respektowane dla pojazdów zarejestrowanych w kraju wyznaczającym,
• docelowo ma powstać europejska baza danych pojazdów obejmująca: a) dane z przeglądów okresowych b) historie wypadkową / stłuczkową pojazdów,
• na kraje członkowskie nałożony zostaje obowiązek stworzenia systemu centralizacji danych z przeglądów okresowych,
• dodatkowo Komisja Europejka w drodze aktów wykonawczych ma przyjąć zestaw informacji technicznych dotyczących: układu hamulcowego, kierowniczego, widoczności, świateł, świateł odblaskowych, elementów układu elektrycznego, osi, kół, opon, zawieszenia, podwozia, elementów przymocowanych do podwozia, zalecanych metod badania oraz formatu danych z wynikami badań.

Dyrektywa wprowadza także nowe zapisy dotyczące diagnostów:

• obowiązkowe okresowe szkolenia,
• nadzór nad systemem wynagrodzeń – chodzi o uniezależnienie wynagrodzeń od wyników przeprowadzonych badań,
• wprowadzenie sankcji personalnych w razie stwierdzenia nierzetelnego postępowania.

Pełny tekst dyrektywy (w języku polskim) można pobrać w formacie PDF.